Profesor Ludwik Zejszner
Strona główna
ING PAN
Renowacja
nagrobka
Sesja Biografia Bibliografia Impact Factor Podręczniki Kartografia
Odbiór prac L. Zejsznera przez środowisko naukowe

J. Samsonowicz, 1948, Historia Geologii w Polsce: „Na dorobek naukowy L. Zejsznera składa się około 140 rozpraw (...) stojących na najwyższym poziomie naukowym, a odnoszących sie głównie do zagadnień stratygraficznych, od syluru po trzeciorzęd, na obszarach Polski południowej. Brał nadto udział w tłumaczeniu dzieł Humboldta (4 tomy, Warszawa, 1862) i ogłosił świetnie napisane dziełko Geologia do łatwego zrozumienia zastosowana (Kraków, 1856).”
Tak jak i dziś, o wadze prac naukowych świadczy – przynajmniej w pewnym zakresie – ich percepcja (dziś mierzona indeksem cytowań etc.) wśród innych naukowców. Publikacje Ludwika Zejsznera znalazły liczne grono czytelników, tak w Polsce jak i poza jej granicami.

Przykładem pracy wydanej w Polsce, w których znalazły się istotne odniesienia do wyników badań naukowych Ludwika Zejsznera może być następująca publikacja: Józef Dietl, 1857, Krynica w Karpatach galicyjskich położona, opisana pod względem historycznym, topograficznym, klimatycznym, botanicznym, geologicznym i lekarskim. Kraków.



W 1843 r. prof. Ludwik Zejszner towarzyszył jednemu z najwybitniejszych geologów XIX w., sir Roderickowi Murchisonowi, w wyprawie geologicznej obejmującej rejon świętokrzyski (por. Narkiewicz M., Krzywiec P., Diemer J., 2012, Geologia Gór Świętokrzyskich oczami Rodericka Murchisona – wizyta w czerwcu 1843 roku i jej echa. Przegląd Geologiczny, 60: 220-225), oraz rejon karpacki. R. Murchison (1792 – 1871) należy bez wątpienia do najwybitniejszych naukowców XIX wieku. Jako pierwszy wyróżnił system sylurski, później następujący po nim system dewoński (wspólnie z Adamem Sedgwickiem), a w czasie podróży do Rosji wyróżnił system permski. Jego prace weszły do kanonu geologii światowej i stanowią kamienie milowe w rozwoju nauk o Ziemi. Wśród prestiżowych funkcji pełnionych przez Murchisona należy wymienić trzykrotne przewodniczenie najstarszej zawodowej organizacji geologicznej czyli Londyńskiemu Towarzystwu Geologicznemu.

Liczne odniesienia do publikacji Ludwika Zejsznera znalazły się w następujących pracach R. Murchisona:

(1) Murchison Roderick Impey, de Verneuil Édouard, de Keyserling Alexandre, 1845, The geology of Russia in Europe and the Ural Mountains. London.

W latach 1840 - 1841 Murchison na zaproszenie cara Mikołaja I odbył dwie ekspedycje naukowe na obszarze Rosji. Efektem tych podróży była m.in. książka The Geology of Russia in Europe and Ural Mountains (Murchison, de Verneuil & Keyserling, 1845) oraz mapa zatytułowana Russia in Europe and the Ural Mountains conducted under the Auspices of the Emperor of All The Russias. W książce znajdują się reminiscencje Murchisona dotyczące również jego pobytu w Polsce (1843 r.), zaś na mapie przedstawiona jest w zasadzie cała Polska w jej obecnych granicach.





(2) Roderick Impey Murchison, 1849, On the geological structure of the Alps, Apennines and Carpathians, more especially to prove a transition from Secondary to Tertiary rock, and the development of Eocene deposits in Southern Europe. London.

Wyniki badań terenowych przeprowadzonych przez R. Murchisona  w Karpatach wspólnie z L. Zejsznerem zostały zawarte w innej klasycznej pracy Murchisona dotyczącej Alp, Apeninów i Karpat, wydanej po angielsku:

On the geological structure of the Alps, Apennines and Carpathians, more especially to prove a transition from Secondary to Tertiary rock, and the development of Eocene deposits in Southern Europe. London, 1849.

niemiecku:

Ueber den Gebirgsbau in den Alpen, Apenninen und Karpathen, namentlich um einen Uebergang aus sekundaren Gebilden in tertiäre darzuthun und uber die Entwicklung eocener Ablagerungen im sudlichen Europa and Nachtrage. Stuttgart, 1850

oraz włosku:

Memoria sulla struttura geologica delle Alpi degli Apennini e dei Carpazi diretta specialmente a provare dalle rocce secondaire alle terziarie e lo sviluppo dei depositi eocenici nell' Europa meridionale. En appendice sulla Toscana. Firenze, 1850.



(3) Roderick Impey Murchison, 1872, Siluria. A History of the Oldest Rocks in the British Isles and other countries; with sketches of the origin and distribution of native gold, the general succession of geological formations, and changes of the Earth's surface. London.

W ostatnim, 5 wydaniu kolejnego epokowego dzieła Murchisona, „Siluria” (ukazało się w 1872 r. czyli po śmierci tak Murchisona jak i Zejsznera) znajduje się informacja o otrzymaniu przez Murchisona pracy Zejsznera nt. dewońskich skamieniałości z rejonu Kielc. Chodzi o pracę: Über das Alter Grauwackerschiefer und der bräunlichgrauen Kalksteine von Świętomarz bei Bodzentyn im Kielcer Übergangs-Gebirge. Zapiski S. Peterburskowo Minierałogicziewskowo Obszcziestwa, 1866.